Uluslararası Temel ve Uygulamalı Kimya Birliği (International Union of Pure and Applied Chemistry – IUPAC), yeni keşfedilen 113, 115, 117 ve 118 kodlu elementlerin isimlendirildiğini duyurdu. Yapılan açıklamaya göre yeni elementler sırası ile nihonium (nihonyum), moscovium (moskovyum), tennessine (tenesin) ve oganesson (oganezon) şeklinde isimlendirildi.

IUPAC geçtiğimiz günlerde Japon, Rus ve Amerikalı bilim insanları tarafından 4 yeni elementin keşfedildiğini duyurmuştu. Ocak ayında bu yeni elementler sıra kodları ile periyodik tabloya yerleştirilmesi için resmen tanınmıştı. Periyodik tablonun 7 satırını dolduran bu yeni elementlere keşfeden bilim adamları tarafından bir takım isimler önerilmişti.

Yeni Elementler Nasıl İsimlendirildi?

Japonya’da çalışan ve 113 numaralı elementi keşfeden bilim insanları bu element için Japonların “Japonya” için kullandıkları “Nihon” kelimesinden yolca çıkarak Nihonium (nihonyum) ismini önerdiler.

Numarası 115 olan elementin ismi ise Rusya’nın Moskova şehrinin 120 km kuzeyindeki Dubna kentinde yer alan Joint Institute for Nuclear Research (Ortak Nükleer Araştırma Merkezi) bilim adamları tarafından Moscovium şeklinde önerildi. 117 numaralı element ise Amerika’daki Vanderbilt Üniversitesi’ne bağlı Oak Ridge National Laboratory (Oak Ridge Ulusal Laboratuvarı) ve Lawrence Livermore Ulusal Laboratuvarı (Oak Ridge National Laboratory) tarafından keşfedilmişti. Buradaki bilim insanları 117 kodlu bu elementin ismi için Tennessee eyaletinden yola çıkarak tenesin (tennessine) önerisinde bulundular.

118 numaralı elementin ismi ise Oganezon (Og) şeklinde önerildi. Bu isim Dubna ve LLNL araştırma ekipleri tarafından, 1999 yılında element 114’ün keşfinde yer alan Rus  fizikçi Yuri Oganessian’a atfen önerildi. Element 114 (flerovyum ) ve 116 (livermoryum) 2011 yılında periyodik cetvele katılan son elementler olmuştu.

IUPAC kurallarına göre element isimleri belirlenilirken yalnızca mitolojik karakterlerden, minerallerden, yer isimlerinden, element özelliklerinden veya bilim insanlarının isimlerinden yararlanılabilir. Yeni keşfedilen bu 4 elementin isimleri de bu kurallar göz önüne alınarak önerildi.

IUPAC önerilen bu isimleri beş aylık bir kamu yoklamasına açtı. Bu süreçte isimler için gelen itirazlar değerlendirilecek ve ardından bu yeni elementler periyodik tablonun 7. satırında sonsuza tek kendilerine yer bulacaklar.

Tüm bu gelişmeler yaşanırken bir taraftan da 8. satırın ilk elementinin ne olacağı merak konusu olmaya başladı. Bilimin gün geçtikçe geometrik oranda ileriye sıçrıyor olması bizi 8. satır konusunda çok bekletmeyeceğinin bir göstergesi.

En son 2011 yılında güncellenen periyodik tablo 2016 sonunda 4 yeni elemente merhaba diyecek.

Kaynak:

https://www.newscientist.com/article/2093169-four-new-element-names-to-be-added-to-the-periodic-table